PIEKEREN
psycholoog Maarkedal piekeren
Voel je dat piekeren je leven en nachtrust belemmert? Als psycholoog in Maarkedal begeleid ik je met Cognitieve gedragstherapie en praktische technieken om piekeren te verminderen. Op deze pagina lees je wat piekeren is, wanneer hulp zinvol is en welke oefeningen direct helpen. Maak een afspraak voor een intake of lees verder.
WAT IS PIEKEREN ?
Het is niet omdat je piekert dat je een piekerstoornis hebt. Maar je kan het wel tè storend vinden en er toch iets aan willen doen.
Mensen hebben de ongelooflijke vaardigheid om te kunnen denken over de toekomst. ‘Toekomstig denken’ betekent dat we kunnen anticiperen op obstakels of problemen, en geven ons de mogelijkheid om oplossingen te plannen. Als het ons helpt om ze te bereiken, kan ’toekomstig denken’ zinnig zijn. bv: je handen wassen en sociale afstand bewaren zijn helpende handelingen die we kunnen stellen om te voorkomen dat het corona-virus zich verspreidt
MAAR
‘piekeren’ is een manier van ’toekomstig denken’ die ons vaak angstig maakt of ongerust doet voelen.
Wanneer we teveel piekeren denken we vaak over de ergste scenario’s die zich zouden kunnen afspelen en voelen we dat we daar niet mee omkunnen.
WAT IS EEN PIEKERSTOORNIS ?
Mensen met een piekerstoornis:
– zijn langer dan 6 maanden erg bezorgd
– piekeren erg veel
– hebben moeite om het piekeren onder controle te houden
Het piekeren gaat vaak over gewone dingen (ziek zijn, deadlines missen, niet leuk gevinden worden,…). Maar het kan ook gaan over het milieu, journaal of andere zaken. Die zorgen over die alledaagse zaken zijn eigenlijk niet nodig, maar mensen met een piekerstoornis kunnen ze niet tegenhouden.
Omdat het angstig piekeren vaak over meerdere dingen gaat, zeggen we dat angst ‘gegeneraliseerd’ is.
Daarom wordt een piekerstoornis ook wel een ‘gegeneraliseerde angststoornis’ genoemd.
WAT KAN JE MERKEN ?
Angstig en bang voor verschillende dingen
Piekeren over verschillende dingen
Nood aan veel bevestiging
Slecht slapen
Rusteloos en gespannen
Concentratieproblemen
Snel vermoeid
HOE KAN EEN PIEKERSTOORNIS ONTSTAAN?
Vaak is er geen specifieke oorzaak aan te wijzen. We zien echter wel vaak dat, als er leden in de familie zijn die veel piekeren, de kans groter is dat je dat ook gaat doen.
De angsten zorgen ervoor dat je situaties uit de weg gaat. Dat noemen we vermijding. Je gaat bijvoorbeeld niet meer naar bepaalde activiteiten toe. Dat is een begrijpelijke reactie. Want het geeft op korte termijn ontspanning en rust. Maar op de lange termijn is dit vermijdingsgedrag schadelijk. Het zorgt er namelijk voor dat de angst blijft bestaan en zelfs kan toenemen. Je krijgt zo geen kans om te ontdekken dat niet gebeurt waarvoor je bang bent.
Bij het ontstaan en blijven bestaan van angst zijn ook gedachten belangrijk. Angst zorgt er namelijk voor dat je het gevaar groter inschat dan het echt is. Je denkt bijvoorbeeld dat je leidinggevende je werk slecht beoordeelt. Of dat je kinderen misschien niet veilig zijn buiten. Terwijl de kans daarop maar heel klein is.
Samen met het vermijden van moeilijke situaties kunnen de gdachten ervoor zorgen dat je in een negatieve spiraal terechtkomt. Uiteindelijk kan die angst zo erg worden dat er een piekerstoornis ontstaat.
Angststoornissen komen vrij veel voor. Eén op 5 mensen krijgt er ooit mee te maken. Een deel daarvan ontwikkelt een piekerstoornis.
WANNEER HEB JE HULP NODIG ?
Pieker je vaak over vanalles? Meer dan nodig is? Dan heb je mogelijks een piekerstoornis.
Je hebt hulp nodig als het piekeren je normale dagelijkse bezigheden belemmert.
Twijfel je of je hulp nodig hebt? Bespreek het met je huisarts of contacteer me.
HOE WERKT COGNITIEVE GEDRAGSTHERAPIE BIJ PIEKEREN ?
Je gedrag en je gedachten houden je angst in stand. Tijdens de therapie ga je actief werken aan het veranderen daarvan. Ook belangrijk bij de cognitieve gedragstherapie is dat je leert door dingen te ervaren. Dat alles gebeurt stap voor stap.
De therapeut is de angst- en cognitieve gedragsexpert. Als cliënt ben je expert voor jezelf. En samen gaan we actief op stap.
We zoeken samen uit of dit piekerpatroon onderliggende betekenissen heeft, die dit triggeren. Indien zo, dan werken we eraan om die uit te klaren met methodes zoals bv EMDR.
Daarnaast doen we mogelijks samen oefeningen met de situaties die je spannend vindt. Dat heet exposure. Stel dat je bang bent om je kind alleen te laten. Gebeurt er echt iets wanneer hij/zij niet bij je is? Hierdoor leer je dat zo’n situatie niet zo vreselijk is dan je dacht. Hoe vaker je oefent, hoe meer je angst afneemt. Mogelijks krijg je ook oefeningen voor ontspanning en ademhaling. Hierdoor krijg je meer controle over je angstige gevoelens.
Ook gaan we aan de slag met de manier van denken die hoort bij je angst. Zijn je gedachten echt en realistisch? En helpen ze je? Of zorgen ze eigenlijk alleen maar voor meer gepieker? Met de therapeut onderzoek je welke gedachten niet kloppen en welke gedachten niet helpen. Daarna ga je deze gedachten zo nodig wijzigen.
TIPS
TIP 1 : EVENWICHT BEHOUDEN IN HET LEVEN
Ons welbevinden vloeit voort uit het organiseren van een evenwicht in activiteiten die ons gevoelens geven van plezier, zelfverwezenlijking en nabijheid.
We moeten ons goed realiseren dat we sociale beesten zijn. We hebben verbinding/connectie nodig om te kunnen bloeien en gedijen. Daarom is het zeker aan te raden om minstens enkele activiteiten te doen die sociaal zijn en andere mensen inhouden.
Je kan je hiervoor ook late inspireren door een activiteitenlijst die ik samen met de collega’s in Solta en inspiratie van buitenaf heb opgesteld.
TIP 2 : IDENTIFICEREN VAN JE BEZORGDHEID
Gaat het over een echt/actueel probleem of gaat het over een hypothetische piekergedachte?
Dit kan je uitzoeken aan de hand van het piekerstappenplan. (is een plan dat is uitgewerkt op de website van mijn andere praktijk Solta)
Als je een hypothetische piekergedachte ervaart, dan is het belangrijk om jezelf eraan te herinneren dat je geest niet gericht is op het ‘oplossen’ van het probleem. Je focust je dan beter op iets anders en laat het gepieker los!
TIP 3 : UITSTELLEN VAN JE PIEKERGEDACHTEN
Piekeren is aandringend – het kan je een gevoel geven dat je meteen moet ageren. Maar je kan experimenteren met het uitstellen van hypothetisch gepieker. Dit kan je de mogelijkheid geven om een andere verhouding te ontwikkelen naar je zorgen.
In de praktijk betekent dit dat je opzettelijk elke dag tijd reserveert om jezelf te laten piekeren (bv 15 minuten voor het avondeten). Dat kan wat vreemd aanvoelen in het begin. Het betekent wel dat je voor de andere 23u en 45 minuten van je dag je piekeren uitstelt tot je piekermoment.
Bekijk hiervoor ook zeker de piekeruitsteloefening.
TIP 4 : SPREEK TOT JEZELF MET MEDELEVEN
Piekeren kan van een plaats van bezorgdheid komen – we maken ons zorgen over anderen als we zorg dragen voor hen. Een traditionele cognitief gedragstherapeutische techniek voor het werken met negatieve, angstige en verontrustende gedachten is om je gedachten op te schrijven en andere manieren te zoeken om ermee om te gaan. Hiervoor kan je volgende medeleven-TABEL gebruiken om te antwoorden op je angstige en bezorgde gedachten met vriendelijkheid en compassie.
TIP 5 : OEFENEN MET MINDFULNESS
Leren en oefenen van mindfulness kan ons helpen om onze bezorgdheden en piekergedachten los te laten en ons terug te brengen in het huidige actuele moment.
bv: focussen op de tedere beweging van je adem of de geluiden die je rondom je hoort, kunnen voor jou eventueel helpende ankers zijn om terug te komen in het huidige moment en de zorgen los te laten. Hiertoe zijn heel veel apps te vinden (zowel voor Iphone als Android):
VGZ-mindfulness-app – Smiling Mind (voor kinderen en jongvolwassenen) – Mindfulness-app – Headspace – Insight timer – …
Had je hier graag verder rond gewerkt? Neem dan gerust contact met me op via de onderstaande knop
Terug naar de hoofdpagina